Adaptacja do przedszkola

   

POMÓŻ SWOJEMU DZIECKU PRZEKROCZYĆ PRÓG PRZEDSZKOLA


Zbliża się miesiąc marzec, który, jak co roku oznacza w „Bajeczce” rekrutację. Warto zatem już teraz pomyśleć, jak przygotować swoją córkę lub synka do łagodnego wkroczenia w świat przedszkolaka.


Dzień, w którym dziecko trafia po raz pierwszy do placówki, jest bardzo ważny w jego życiu. Musi rozstać się z rodzicami i w nowym środowisku poradzić sobie samo z różnymi problemami.

Należy jednak zdać sobie sprawę z tego, że poziom dziecka 3-letniego nie predysponuje go do samodzielnego pokonywania progów zorganizowanej instytucji, jaką jest przedszkole. U wielu dzieci wywołuje to sytuację stresową – lęk, złość, upór, gniew, którą bardzo często przenoszą na pracowników przedszkola, rodziców lub inne dzieci.


Sytuację stresową przeżywają także rodzice dzieci. Mają, bowiem oddać swoje dziecko, swój największy skarb, pod opiekę osób obcych. Trudno się zatem dziwić, że wybierając placówkę, mają wiele pytań dotyczących założeń i wymagań przedszkola, warunków, w jakich będzie przebywało dziecko, osób, które będą się nim zajmować. Rodzi to wiele niepokojów i wątpliwości, które podświadomie często przenoszą na dziecko. Brak podstawowej wiedzy na temat specyfiki pracy przedszkola uniemożliwia rodzicom odpowiednie przygotowanie dziecka w zakresie samodzielności oraz kształtowanie pozytywnego stosunku emocjonalnego do przedszkola.
Nauczyciele przyjmując pod opiekę nowe dzieci, nie znają indywidualnych potrzeb swoich wychowanków, ich zainteresowań, sytuacji rodzinnej jak również oczekiwań rodziców.

Przedszkole jako profesjonalna placówka wychowawcza może wesprzeć rodziców w przygotowaniu dziecka do adaptacji w nowym środowisku społecznym.


Żeby ten proces przebiegł sprawnie i trwał jak najkrócej, musi istnieć ścisła współpraca między rodzicami, a pracownikami przedszkola.


Dziecko 2-3 letnie wymaga szczególnej troski, należy dbać o jego rozwój i w ten sposób budować mocny fundament do późniejszej nauki szkolnej. To szalenie ważny okres rozwojowy. To czas konstruowania własnego „Ja” i kontaktów z innymi ludźmi, czas budzenia się uczuć do innych, krystalizowania się dziecięcej ciekawości poznawania świata i samodzielności działania. Od sposobu wychowania zależy w dużej mierze to, czy dziecko będzie rozumne i odważne, czy też zalęknione i bezradne. Dzieci w tym wieku stosunkowo łatwo poddają się działaniom wspomagającym ich rozwój.


Duży wpływ na adaptację dziecka do grupy przedszkolnej mają rodzice. Jeśli w pełni akceptują wybrane przez siebie przedszkole, wychowawców pracujących w grupie i ich metody pracy, to zwiększają szansę swojego dziecka w procesie adaptacji. Opierając się na dorobku literatury pedagogicznej, można określić, że dziecko trzyletnie przekraczając próg przedszkola powinno zaakceptować i przystosować się do:


- nauczycieli i innych pracowników

- przebywania w dużej grupie rówieśniczej,

- nowego trybu życia i unormowanego rozkładu dnia,

- wymagań stawianych przez wychowawców w zakresie czynności samoobsługowych,

- warunków nowego otoczenia i wymagań związanych ze sposobem korzystania z zabawek, i urządzeń będących do dyspozycji dziecka,


- innej niż w rodzinie pozycji społecznej - jest jednym z wielu dzieci, dlatego nauczycielka dzieli swój czas, zmniejszając indywidualny z nią kontakt, co może prowadzić do poczucia osamotnienia.


Aby ograniczyć do niezbędnego minimum stres spowodowany przyjściem do przedszkola, rodzice jako osoby najsilniej związane z dzieckiem, powinni stopniowo przygotować je na to ważne wydarzenie, tak, by zmiana środowiska następowała łagodnie i była rozłożona w czasie, dając dziecku możliwość stopniowego „wejścia” w nową społeczność. W tym celu, na długo przed planowanym zapisaniem dziecka do przedszkola, rodzice powinni prowadzić systematyczne i konsekwentne działania, które pomogą ich dzieciom, jak również im samym, w miarę szybko przystosować się do nowego środowiska.



Główne kierunki działań rodziny, by pomóc dziecku we wstępnym procesie adaptacyjnym:

WDRAŻANIE DO SAMOOBSŁUGI:

- uczenie dziecka korzystania z toalety;
- wprowadzenie podstawowych zasad higieny;
- wyznaczenie stałych miejsc przechowywania zabawek i innych przedmiotów używanych przez dziecko,
- zachęcenie do wspólnych prac porządkowych;

OCZEKIWANE OSIĄGNIĘCIA DZIECKA:
- sprawnie posługuje się łyżką, pije z kubka;

-
potrafi zakładać i zdejmować ubranie (bez zapinania, wiązania);
-
załatwia potrzeby fizjologiczne;
-
rozumie konieczność codziennej higieny, potrafi samo umyć twarz, ręce, zęby;
-
sprząta po sobie zabawki, porządkuje swoje najbliższe otoczenie;

ORGANIZOWANIE KONTAKTÓW Z RÓWIEŚNIKAMI:

- częste chodzenie z dzieckiem tam, gdzie są inne dzieci np. rodzina, znajomi, plac zabaw,
- zapraszanie dzieci do swojego domu, stwarzanie sytuacji, w których dziecko musi podzielić
się zabawkami, słodyczami i itp.;

OCZEKIWANE OSIĄGNIĘCIA DZIECKA:
- chętnie uczestniczy w zabawie z rówieśnikami, rozumie potrzebę wspólnego wykorzystywania zabawek, potrafi dzielić się z innymi, z pomocą osób dorosłych podejmuje próby łagodzenia konfliktów;

KSZTAŁTOWANIE UMIEJĘTNOŚCI POROZUMIEWANIA SIĘ Z RÓWIEŚNIKAMI I DOROSŁYMI:

- czytanie i opowiadanie dziecku bajek, wspólne oglądanie ilustrowanych książek oraz programów telewizyjnych przeznaczonych dla najmłodszych, częste rozmowy z dzieckiem w różnych sytuacjach (np. w czasie spaceru, zabawy lub wykonywania codziennych czynności), zachęcanie do wypowiedzi poprzez zadawanie pytań oraz cierpliwe i uważne słuchanie dziecka;

OCZEKIWANE OSIĄGNIĘCIA DZIECKA:
- jest śmiałe i otwarte na kontakty z innymi dzieć
mi oraz dorosłymi:

-
potrafi jasno przekazać otoczeniu swoje potrzeby i życzenia
-
dzieli się swoimi przeżyciami;
-
zadaje pytania, dzięki którym poznaje otaczającą rzeczywistość ;
-
poprawnie posługuje się ojczystą mową;


ZORGANIZOWANIE ŻYCIA DZIECKA W RODZINIE WEDŁUG PLANU ZBLIŻONEGO DO ROZKŁADU DNIA W PRZEDSZKOLU:

- zapewnienie dziecku regularnego trybu życia - stałe pory posiłków, zabawy, odpoczynku, snu, przebywanie na powietrzu bez względu na pogodę (wyłączając warunki ekstremalne);

OCZEKIWANE OSIĄGNIĘCIA DZIECKA:
- dziecko ma dobre samopoczucie, jest zdrowe, pogodne, czuje się bezpieczne;


ZAPOZNANIE DZIECKA Z MATERIAŁAMI, Z KTÓRYMI ZETKNIE SIĘ W PRZEDSZKOLU:

- stworzenie dziecku warunków do zabaw plastycznych, zapewnienie urozmaiconych materiałów i przyborów (papier, kredki, farby, plastelina, wycinanki, nożyczki...), uczenie prawidłowego korzystania z nich;

OCZEKIWANE OSIĄGNIĘCIA DZIECKA:
- zna i potrafi posługiwać się podstawowymi materiałami i przyborami;
-
jest twórcze i swobodne, chętnie wyraża siebie poprzez różne formy ekspresji;


STOPNIOWE UNIEZALEŻNIANIE PSYCHICZNE DZIECKA OD RODZICÓW:


-
częste i szczere rozmowy z dzieckiem zapewniające o miłości, przyzwyczajanie do nieobecności rodziców, pozostawianie dziecka pod opieką dorosłych osób, z którymi nie jest ono związane emocjonalnie tak silnie, jak z rodzicami (dalsza rodzina, znajomi) - początkowo na krótko, stopniowo wydłużając czas rozłąki;

OCZEKIWANE OSIĄGNIĘCIA DZIECKA:
- dobrze znosi rozłąkę z rodzicami, nie obawia się porzucenia;


KSZTAŁTOWANIE POZYTYWNEGO NASTAWIENIA DO PRZEDSZKOLA:
-
opowiadanie dziecku o przedszkolu, zabawkach i dzieciach , które tam spotka;

-
spacery w okolice przedszkola, poznanie drogi, ogrodu przedszkolnego i budynku;

-
odwiedziny w najmłodszej grupie, poznanie nauczycielek i personelu;

-
zachęcanie do wspólnej zabawy z rówieśnikami w sali i w ogrodzie;

OCZEKIWANE OSIĄGNIĘCIA DZIECKA:
- zna i w pełni akceptuje nowe środowisko.


Rady dla rodziców, którzy we wrześniu po raz pierwszy przyprowadzą swoje „pociechy” do przedszkola:


  1. Nie przeciągaj pożegnania w szatni; pomóż dziecku rozebrać się, pocałuj je i wyjdź;

  2. Nie zabieraj dziecka do domu, kiedy płacze przy rozstaniu; jeśli zrobisz to choć raz, będzie wiedziało, że łzami można wszystko wymusić;

     

  3. Nie obiecuj: jeśli pójdziesz do przedszkola to coś dostaniesz; kiedy będziesz odbierać dziecko, możesz dać mu maleńki prezencik, ale nie może to być forma przekupywania;

     

  4. Kontroluj się, co mówisz. Zamiast: już możemy wracać do domu, powiedz: teraz możemy iść do domu. To niby niewielka różnica, a jednak pierwsze zdanie ma negatywny wydźwięk;

     

  5. Nie wymuszaj na dziecku, żeby zaraz po przyjściu do domu opowiedziało, co wydarzyło się w przedszkolu, to powoduje niepotrzebny stres;

     

  6. Jeśli dziecko przy pożegnaniu płacze, postaraj się, żeby przez kilka dni odprowadzał je do przedszkola tato, rozstania z tatą są mniej bolesne;

     

  7. Pamiętaj: żegnaj i witaj swoje dziecko zawsze uśmiechem!

 

 

 



Magdalena Dziel - Sierszuła